Skip to content

Digital Sketches

digital citizen media, ict with a focus on Central Asia and the Middle East.

Zondag 3 juni, 16.00 uur Een autowrak middenop het Amsterdamse Leidseplein

De Bazaar toont de resten van de auto, gebruikt voor de bomaanslag maandag 5 maart, op de Mutanabbi boekenmarkt in Bagdad.

autowrak3-bagdad.jpg

18.00 uur Het wrak verdwijnt weer op de oplegger

Diezelfde zondagmiddag stond op het Bazaarprogramma simulatiespel ‘Onderhandelen met de Taliban’.

Investeren in duurzame alternatieven voor opiumteelt? Of stopzetting van alle drugsbestrijdingsactiviteiten van de internationale gemeenschap? Het is niet alleen een kwestie van keuzes maken maar vooral van combineren en integreren zodat uit onderhandelingen een werkelijke win-win situatie ontstaat. Dat bleek zeker niet eenvoudig tijdens het spel ‘Onderhandelen met de Taliban’, afgelopen zondag. Het rollenspel – waaraan parlementariërs, deskundigen, ambtenaren, activisten en journalisten deelnamen – was een programmaonderdeel van De Bazaar, een festival waar andere gezichtspunten op en vanuit het Midden Oosten centraal staan.

De circa 50 genodigde deelnemers verdeelden zich aan het begin van deze besloten bijeenkomst over drie tafels: een zwarte, groene en een rode. De opdracht was binnen anderhalf uur een way out of war te onderhandelen met de Taliban. Einddoel was het bereiken van consensus tussen de VS, EU, de Pakistaanse en Afghaanse overheid en de delegatie van de Taliban. Vooraf gaf een medewerker van Instituut Clingendael, verantwoordelijk voor het simulatiespel, een paar practische tips mee. Een: onderhandelen is het principe van geven, ten einde daarmee iets terug te krijgen. Twee: het proces van het onderhandelen is belangrijk, minstens even belangrijk als het uiteindelijke resultaat. En drie: juiste timing is cruciaal. Wanneer is de tijd rijp om een voorstel te doen of de poot stijf te houden?

Tot slot gaf hij nog een tactische tip, gebruik de eerste drie kwartier voor het bedenken van argumenten, het inventariseren van mogelijkheden en het maken van afspraken in bilaterale overlegjes. Begin pas in de tweede helft met het onderhandelen. Extra complicatie was de wisselende voorzitter. Om de 20 minuten leide een deelnemer van een andere delegatie de onderhandelingen.

De voorgeschiedenis van de Afghaanse kwestie en de huidige stand van zaken, werd bij dit gezelschap bekend verondersteld. Daarover was de spelleider kort. De onderhandelingsthema’s voor elke delegatie pasten op één A4. Achter de thema’s stonden de punten die de delegatie kon winnen of verliezen (minpunten). Het lijstje omvatte de belangrijkste punten:

internationale troepen en nationale veiligheid

politieke systeem en machtverdeling

economische ontwikkeling en drugsbestrijding

rechtstaat, rechtvaardigheid en corruptie

Serieus resultaat willen bereiken binnen anderhalf uur is natuurlijk gekkenwerk, zeker binnen zo’n gecompliceerd krachtenspel. Maar het spelen met argumenten, het combineren van kwesties (we willen wel terugtrekken, mits….) en het bedenken van meerdere beslissingen dwingt tot ‘out-of-the-box’ denken.

De deelnemers gingen er direct vol in. Het inleven in de rol – van Pakistaan tot Amerikaan – nam weinig tijd en al snel liepen de gemoederen hoog op. Bij de ene tafel besprak men minstens een half uur procedure kwesties, aan de andere tafel liep in het eerste kwartier de Taliban met de Pakistaanse delegatie weg voor een bila-overleg. Ondertussen vloog aan de derde tafel binnen de eerste 20 minuten de eerste concessie al over tafel (we zijn bereid tot terugtrekken als we kunnen adviseren over drugsbestrijding…). De Afghaanse grondwet kwam ter sprake, de afwezigheid van Iran aan de onderhandelingstafel werd betreurd en corruptie is niet uitsluitend een Afghaanse kwestie maar van de gehele regio. De Taliban werd aangemoedigd een breder, internationaal perspectief te hanteren. De Taliban reageerden fel door te benadruken pal vóór hun broeders te staan. Ondertussen respecteerden zij de internationale gemeenschap en wensten ze daarvoor hetzelfde respect terug. En even later was het onbespreekbaar dat iemand aan deze tafel het terrorisme niet wilde veroordelen.

Alle kaarten kwamen op tafel: de religieuze, de geopolitieke en die van drugs en corruptie.

De tijd begon al snel te dringen. Tijdens het laatste half uur spraken de delegaties bijna uitsluitend nog puntgewijs: als jullie E2 doen, dan komen wij met L2. En als wij F3 met G1 combineren, kunnen daarbij de alternatieven voor opiumteelt. Een degelijk voorstel, vindt de Amerikaanse delegatie, maar dat is het nog niet helemaal want. We zitten nog met F2, de grootschalige ontwikkelingsgprogramma’s.

Na afloop, tijdens de nazit aan de bar, blijven enkelen fanatiek doorpraten over het uitwisselen van A3, C4 en G1. Anderen beamen dat tijdsdruk meestal de doorslag geeft. Het vliegtuig dat men moet halen, of een regering die wacht op een direct resultaat. Er zijn vele valkuilen voor een onderhandelaar. Zoals: ga er niet van uit dat de Taliban of de VS een homogene groep is, er woeden allerlei achterhoedegevechten. De kunst is om daarop zicht te krijgen. En ja, inderdaad, op het laatst denk je niet meer in argumenten maar in het uitwisselen van punten (A,C tegen F en D).

Met een biertje of glaasje wijn brengen de delegatieleden de tijdens het afgelopen twee uur opgebouwde adrenaline weer tot aanvaardbaar niveau gebracht. Het is tenslotte zondag.

%d bloggers like this: